Damga Vergisi Kanunu uyarınca kira mukavelenamelerinden; sadece kiracı ile kiralayan arasında imzalanan kira sözleşmesine ait damga vergisi; mukavelede belirtilen süreye göre yıllık artışlarla birlikte tespit olunan toplam bedel üzerinden binde 1,5 oranı ile çarpılmak suretiyle hesaplanması; sözleşmenin kiracı ile kiralayanın yanı sıra adi kefil tarafından da imzalanması halinde, mukavele süresine göre bulunacak toplam kira tutarı üzerinden kira sözleşmesi için binde 1,5, kefalet için de binde 7,5 olmak üzere toplam binde 9 oranında damga vergisine tabi tutulması; sözleşmenin kiracı ile kiralayanın yanı sıra müteselsil kefil veya müşterek borçlu tarafından da imzalanmış olması halinde ise Kanunun 6’ncı maddesinin 2 inci fıkrası gereğince en yüksek vergi alınmasını gerektiren akit üzerinden başka bir ifade ile toplam yıllık kira tutarı üzerinden binde 7,5 oranında damga vergisi tahsil edilmesi, gerekmektedir.
Aşağıda konuyla ilgili bir Özelge bulunmaktadır.
T.C
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Bursa Vergi Dairesi Başkanlığı
(Mükellef Hizmetleri Gelir Grup Müdürlüğü)
TARİH : 04.10.2006
SAYI : B.07.l.GİB.4.16.16.02-320-06- /1830
KONU : Kira sözleşmeleri üzerinden ödenmesi gereken damga vergisinin ne şekilde hesaplanacağı hk.
Sayın; ……… ( ……..-…….. Varisleri Vekili)
………… Han No:………. BURSA
İlgi : ………………..tarihli dilekçeniz.
İlgide kayıtlı dilekçenizden; kira sözleşmeleri (kefilli- kefilsiz) üzerinden ödenmesi gereken damga vergisinin ne şekilde hesaplanması gerekeceği konusunda bilgi istenildiği anlaşılmıştır.
488 sayılı Damga Vergisi Kanununun l’inci maddesinde "Bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtlar Damga Vergisine tabidir.
Bu kanundaki kağıtlar terimi, yazılıp imzalanmak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade eder. "hükmü yer almaktadır.
Aynı Kanunun 5 inci maddesinde ; bir nüshadan fazla olarak düzenlenen kağıtların her nüshası ayrı ayrı aynı miktar veya nispette Damga Vergisine tabi olduğu, poliçe ve emre yazılı ticari senetlerin yalnız tedavüle çıkarılan nüshalarının vergiye tabi tutulacağı, 6’ncı maddesinde ise; bir kağıtta birbirinden tamamen ayrı birden fazla akit ve işlem bulunduğu takdirde bunların her birinden ayrı ayrı vergi alınacağı, bir kağıtta toplanan akit ve işlemlerin birbirine bağlı ve bir asıldan doğma oldukları takdirde Damga Vergisinin, en yüksek vergi alınmasını gerektiren akit veya işlem üzerinden alınacağı, ancak bu akit ve işlemlere asıl işlemin akitlerinden başka bir şahsın eklenen akit ve işleminin de ayrıca vergiye tabi olduğu hükme bağlanmıştır.
Kanuna ekli (1) sayılı tablonun “I. Akitlerle ilgili kağıtlar” başlıklı bölümünün A/2; bendinde; kira mukavelenameleri (Mukavele süresine göre kira bedeli üzerinden) bine 1,5, A/3 bendinde de; belli parayı ihtiva eden kefalet, teminat ve rehin senetleri binde 7,5 nispetinde damga vergisine tabi tutulmuştur.
Öte yandan; 488 sayılı Damga vergisi Kanununa ekli (2) sayılı tabloda damga vergisinden istisna edilen kağıtlar belirtilmiş olup, söz konusu tablonun “IV. Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar” başlıklı bölümünün (31) numaralı fıkrasında; dernek ve vakıflarca yerleşim yeri, gerçek kişilerce mesken olarak kullanılmak üzere kiralanan ve iktisadi işletmelere dahil olmayan taşınmazlara ilişkin kira mukavelenameleri, (32) numaralı fıkrasında da; gelir vergisinden muaf esnaf, muaf serbest meslek erbabı ile basit usulde vergilendirilen mükellefler tarafından işyeri olarak kullanılmak üzere kiralanan ve iktisadi işletmelere dahil olmayan taşınmazlara ilişkin kira mukavelenameleri damga vergisinden istisna edilmiştir.
Buna göre Damga Vergisi Kanununa ekli (2) sayılı tabloda yer almayan (damga vergisinden istisna edilmemiş) kira mukavelenamelerinden;
-Sadece kiracı ile kiralayan arasında imzalanan kira sözleşmesine ait damga vergisi; mukavelede belirtilen süreye göre yıllık artışlarla birlikte tespit olunan toplam bedel üzerinden binde 1,5 oranı ile çarpılmak suretiyle hesaplanması,
-Sözleşmenin kiracı ile kiralayanın yanı sıra adi kefil tarafından da imzalanması halinde, mukavele süresine göre bulunacak toplam kira tutarı üzerinden kira sözleşmesi için binde 1,5, kefalet için de binde 7,5 olmak üzere toplam binde 9 oranında damga vergisine tabi tutulması,
-Sözleşmenin kiracı ile kiralayanın yanı sıra müteselsil kefil veya müşterek borçlu tarafından da imzalanmış olması halinde ise Kanunun 6’ncı maddesinin 2 inci fıkrası gereğince en yüksek vergi alınmasını gerektiren akit üzerinden başka bir ifade ile toplam yıllık kira tutarı üzerinden binde 7,5 oranında damga vergisi tahsil edilmesi,
gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
Özgür Biyan, Mali Hukuk Bilim Uzmanı |